Milcz, Eurydyko!

Mój ślubny zaprosił mnie wczoraj do teatru. Fakt sam w sobie miły i świadczący o tym, że opowieści o Marsie i Wenus są rodem z Księżyca. Ślubny wie, czym mnie ucieszyć i korzysta z tej wiedzy - no, może oszczędnie, ale jednak. Repertuar wybrał ambitny, z kręgu teatralnej awangardy i literatury spod znaku pana Nobla. Jelinek w intepretacji Kleczewskiej. Czyli "Cienie. Eurydyka mówi" w warszawskiej Imce.

Szłam z uczuciami mieszanymi - za twórczością Jelinek, ujmując rzecz eufemistycznie (i bynajmniej nie feministycznie), nie przepadam, ale postanowiłam się nie uprzedzać. Recenzje "Cienie..." zebrały entuzjastyczne, że zacytuję tylko "Politykę": "Piękny, świetnie zagrany spektakl".  Uznałam, że może coś jest na rzeczy.

Coś na rzeczy było. A mianowicie Kasia Nosowska. Ilekroć pojawiała się na scenie, dostawałam zastrzyk estetyczno-emocjonalnej energii najwyższej próby. Niestety, chwile to były nieliczne i zbyt rzadkie, by Jelinkowa historia Eurydyki do mnie przemówiła. Powiem krótko: bełkot i efekciarska tandeta. Po nawet nieźle zapowiadającym się początku, spektakl rozlazł się w szwach i był zwyczajnie nudny. Tylko chwilami pojawiał się jakiś niezły kawałek tekstu, z którego wyzierał SENS.

Na koniec dodam, że wijące się na scenie dwie całkiem gołe aktorki nie wywołały dreszczu emocji nawet w moim ślubnym. (W każdym razie, tak mi zeznał.) Epatowanie nagim kroczem dziś już trudno uznać za szczyt artystycznej prowokacji, a sens tego inscenizacyjnego zabiegu, przynajmniej dla mnie, pozostał nieodgadniony.

Reasumując, jeśli o mnie chodzi, Eurydyka mogłaby dalej milczeć.

Chlip-hop, czyli błogosławione skutki chlipania na temat

Zawsze wiedziałam, że teatr jest dobry na wszystko. Dlatego po wczorajszej wizycie u dentysty, wieczór w teatrze Ateneum wydał mi się najlepszym remedium na to, co musiałam przecierpieć na eleganckim fotelu pani doktor Ilony. Tytuł spektaklu brzmiał zachęcająco: "Chlip-hop", sugerując, że dostanę dwa w jednym - i sobie pochlipię, i sobie poskaczę (duchowo, zapewne). A jak do tego dodać autorów i obsadę - Magdę Umer, Andrzeja Poniedzielskiego i Wojciecha Borkowskiego, remedium zaczęło mi coraz bardziej wyglądać na panaceum - taki skład musi leczyć wszystko!

I rzeczywiście! Dwie godziny spędzone w malutkiej salce Sceny na Dole były jak plaster na zbolałą duszę (o zbolałych zębach nie wspominając). Dawno nie dane mi było posłuchać tak mądrych, błyskotliwych, pełnych uroku i humoru tekstów jak na spektaklu z chlipaniem w tytule. Sto dwadzieścia minut śmiechu (śmiechu, nie rechotania!). Sto dwadzieścia minut refleksji i pogodnej zadumy nad tym, co pewien mój kolega trafnie określa jako "twardą prawdę o życiu". Mnóstwo bon motów, które można by cytować i cytować, ciesząc się przy tym, że piękna polszczyzna nie dołączyła jednak do katalogu języków martwych.

No i piosenki! Największe perły z kolekcji utworów, które Magda Umer nazwała "piosenkami po coś". "Stacyjka Zdrój", "La valse du mal", "Moje ulubione drzewo"... - długo by wymieniać. I słuchać w nieskończoność. Zaśpiewane dyskretnie, bez żadnego zadęcia, bez silenia się na aktorstwo, powściągając środki wyrazu. Tak, żeby słuchacz mógł naprawdę USŁYSZEĆ tekst.

O czym jest ten spektakl? O rzeczach najprostszych, a zarazem najważniejszych. O miłości, o młodości, o starości i radości... Samo się rymuje. Człowiek wychodzi z teatru jak nowo narodzony. I bogatszy o wiedzę o samym sobie. Ja, na przykład, nareszcie dowiedziałam się, jak nazywa się ów dziwny stan, w którym znajduję się niezmiennie już od wielu lat, a którego nie potrafiłam zdefiniować. Zrobił to za mnie Andrzej Poniedzielski - z właściwą sobie elegancką nonszalancją i ironicznym dystansem. Otóż, stan ten zwie się Stanem Młodości Stabilnej - w skrócie SMS! Jeśli ktoś chce się dowiedzieć więcej na ten temat, zachęcam, by odwiedzić Ateneum. A jeśli się nie da, to - uwaga! uwaga! - spektakl wydano na płycie dvd! Wspaniały prezent pod choinkę - dla żony, córki, ciotki, babki, przyjaciółki oraz wszystkich męskich wariantów powyższego.

Na na koniec, jako zaliczka na poczet bożonarodzeniowych prezentów, cytat z "Chlip-hopu" - fragment piosenki Andrzeja Poniedzielskiego:

Zamień mój żal
na bal, na bal,
a sny pozamieniaj na dni.
Dla Ciebie to kwestia zmiany liter,
dla mnie - to życie.